Waarom komt oud verdriet vaak weer naar boven als je opnieuw iemand verliest?

Soms denken mensen dat rouw alleen gaat over het verlies dat je nú meemaakt. Dat als je moeder overlijdt, je verdriet hebt om je moeder. Maar zo werkt rouw vaak niet.

Rouw heeft de bijzondere eigenschap dat het lagen kan aanraken die veel ouder zijn. Een nieuw verlies kan gevoelens wakker maken die je misschien jarenlang niet meer zo sterk hebt gevoeld. Gevoelens waarvan je dacht dat je ze inmiddels een plek had gegeven of waar je in ieder geval beter mee had leren leven.

Dat kan behoorlijk verwarrend zijn.

Misschien heb je jaren geleden je vader verloren en lukt het je op een bepaalde manier om daarmee om te gaan. Je leven gaat verder, je vindt een nieuw evenwicht en langzaam leer je leven met het gemis. En dan overlijdt je moeder. Ineens komt niet alleen het verdriet om haar naar boven, maar ook het verdriet om je vader. Alsof alles tegelijk weer voelbaar wordt.

Veel mensen schrikken daarvan. Ze denken dat ze iets verkeerd hebben gedaan of dat ze blijkbaar nog niet ver genoeg waren in hun eerdere rouwproces. Maar eigenlijk is het tegenovergestelde waar.

Juist omdat je opnieuw verlies ervaart, wordt je systeem herinnerd aan eerdere verliezen. Niet omdat je gefaald hebt in je verwerking, maar omdat verdriet verbonden is met liefde, herinneringen en ervaringen die allemaal met elkaar verweven zijn. Het is daarom heel normaal dat oud verdriet weer voelbaar wordt wanneer je opnieuw iemand verliest.

Wat ik ook vaak hoor van vrouwen die een ouder verliezen, is dat ze merken dat ze niet meer lekker in hun vel zitten. Ze herkennen zichzelf soms niet meer. Dingen die vroeger vanzelf gingen, kosten nu ineens veel energie. Ze voelen zich sneller moe, sneller overprikkeld of hebben het gevoel dat ze voortdurend achter zichzelf aanlopen. Ook dat is heel begrijpelijk.

Rouw vraagt namelijk veel van je lichaam en van je hoofd. Zelfs als je niet de hele dag bewust met je verdriet bezig bent, is je systeem voortdurend bezig om zich aan te passen aan een nieuwe werkelijkheid. Er is iemand weggevallen die jarenlang onderdeel was van jouw leven. Dat vraagt energie, en vaak veel meer energie dan mensen beseffen.

Daardoor kan het voelen alsof je batterij sneller leeg is dan vroeger. Dingen waar je eerder plezier uit haalde, geven minder voldoening. Je hebt minder zin om af te spreken, je hoofd voelt voller en je emoties liggen dichter aan de oppervlakte.

En misschien wel één van de dingen waar mensen het meeste van schrikken: het genieten lijkt soms verdwenen.

Daar zit vaak veel schuldgevoel op, want je wilt genieten. Je wilt blij zijn met de mensen die er nog wel zijn. Je wilt dankbaar zijn voor mooie momenten. Maar toch lukt het niet altijd, en ook dat is een normaal onderdeel van rouw.

Wanneer je veel verdriet draagt, staat een deel van jouw aandacht voortdurend bij wat je bent kwijtgeraakt. Daardoor is er soms minder ruimte om volledig aanwezig te zijn in het moment. Dat betekent niet dat je nooit meer zult genieten. Het betekent vooral dat jouw systeem nog bezig is met iets heel groots.

Wees daarom voorzichtig met de gedachte dat je jezelf moet forceren om weer gelukkig te zijn. Vaak helpt het juist meer om jezelf toestemming te geven voor waar je nu bent.

Misschien hoef je vandaag niet te genieten. Misschien is het voor vandaag genoeg dat je een wandeling maakt of dat je een kop thee drinkt in de zon. Dat je iemand belt die je vertrouwt of dat je even stil mag staan bij wat je voelt, zonder het direct te willen oplossen.

Wat ook helpend kan zijn, is beseffen dat 'loslaten' niet hetzelfde is als vergeten.

Veel mensen denken dat ze moeten leren 'loslaten', terwijl ze eigenlijk bang zijn om de verbinding kwijt te raken. Maar je hoeft je moeder of vader niet los te laten om verder te kunnen leven. Je mag hen blijven missen en je mag herinneringen koesteren. Je mag (en kunt) verdriet voelen én tegelijkertijd stap voor stap verdergaan met je leven.

Die twee kunnen naast elkaar bestaan.

En misschien is dat wel één van de belangrijkste dingen om te onthouden als je merkt dat je vastloopt.

• Er is niets mis met jou.
• Je bent niet zwak.
• Je doet het niet verkeerd.

Je bent iemand die meerdere grote verliezen heeft meegemaakt en probeert om daar een weg in te vinden. Dat vraagt tijd, zelfzorg, zelfliefde en soms vraagt het ook om hulp.

Want je hoeft niet alles alleen te dragen.

Als jij merkt dat je vastloopt in je verdriet, dat oud verlies steeds opnieuw naar boven komt...dan kan het helpend zijn om daar samen naar te kijken. Niet zodat het verdriet verdwijnt, maar zodat er weer wat meer ruimte ontstaat voor jou, voor wie je bent en voor het leven dat er óók nog is.

Ik kijk daarin graag met je mee, je bent welkom bij me. Voel je vrij om me een appje te sturen.

💜 José